1. Znaczące zniwelowani korzyści przy wymianie udziałów

Od 1 stycznia 2017 roku utrudnione będzie zastosowanie preferencyjnych zasad opodatkowania do „wymiany udziałów”. Zgodnie z nowymi przepisami zasady te będzie można wprowadzić w życie jedynie w przypadku „uzasadnionych przyczyn ekonomicznych”. Prawodawca założył, że wszystkie połączenia, podziały bądź wymiany udziałów, które nie zostały przeprowadzone za sprawą uzasadnionych przyczyn ekonomicznych, prowadzą do celowego uniknięcia bądź uchylenia się od opodatkowania.

To, co rażąco rzuca się w oczy, to brak definicji ustawowej pojęcia: „uzasadnione przyczyny ekonomiczne”. Brak jakiejkolwiek jednoznaczności w ustawie znacząco podniesie ryzyko podatkowe związane z restrukturyzacją przedsiębiorstwa. Ponadto to podatnik zobowiązany będzie udowodnić, że transakcja miała uzasadnione przyczyny ekonomiczne. Nie będzie to łatwe z braku jakiejkolwiek definicji pojęcia.

  1. Klauzula „beneficial owner”

Zaktualizowane przepisy wprowadzają do Ustawy nową definicję „beneficial owner” czyli „rzeczywistego właściciela”. Zgodnie z nią podmiot otrzymujący należności licencyjne oraz odsetku MUSI BYĆ rzeczywistym właścicielem. Jeżeli nie jest nie można zastosować zwolnienia z podatku od należności licencyjnych i odsetek. Do tej por Ustawa posługiwała się pojęciem „odbiorca należności” oraz „uzyskujący przychód”. Wprowadzenie nowej definicji jest swojego rodzaju doprecyzowaniem przepisów. Skutkuje to wykluczeniem wszelkich niejednoznaczności w zakresie zwolnień z podatku u źródła odsetek i należności licencyjnych.

Beneficial owner to klauzula, która od pewnego czasu istnieje w przepisach Dyrektyw UE i przepisach dotyczących unikania podwójnego opodatkowania (również zawartych przez Polskę po wejściu do Unii Europejskiej). Jako że definicja ta funkcjonowała, jednakże nie bezpośrednio w polskim prawodawstwie, sytuacja polskich podatników wypłacających odsetki oraz należności licencyjne na rzecz jednostek zagranicznych zmieni się w niewielkim, prawie niewidocznym zakresie. Płatnicy podatku źródła zobowiązani będą jednak (polskie spółki) do uzyskania specjalnego oświadczenia od odbiorcy należności (zagranicznego) specjalnego oświadczenia o spełnianiu warunków wynikających z artykułu 21 ustawy o CIT. W oświadczeniu tym odbiorca będzie zmuszony zawrzeć odpowiedni zapis, iż jest on „rzeczywistym właścicielem” uzyskanego przychodu.

  1. Uzupełnienie katalogu przychodów/dochodów

Nowelizacja Ustawy uzupełnia, a zarazem doprecyzowuje katalog dochodów/przychodów osiągniętych na terytorium RP przez tzn. nierezydentów. Do katalogu dochodów ustawy o PIT dodano między innymi przychody z papierów wartościowych, pochodnych instrumentów finansowych (niedopuszczonymi do publicznego obrotu na terenie Polski), przychody z tytułu należności regulowanych, przychody z tytuły przeniesienia własnych udziałów/akcji w spółce, praw/obowiązków spółce niebędącej osobą prawną etc.

Ponadto doprecyzowaniu uległo pojęcie „unicestwienie udziałów/akcji”, kwestie zakupu usług zagranicą, a dokładnie podatku u źródła, opodatkowanie stawki podatku CIT (obniżenie do 15 proc.) etc.